Do trupa. Sonet - analiza i interpretacja - klp.pl
Streszczenia i opracowania lektur szkolnych klp klp.pl Lektury Analizy i interpretacje Motywy literackie Epoki
Utwór ten pochodzi ze zbioru „Lutnia”, z księgi wtórej. Przedstawia nieszczęśliwą miłość mężczyzny do kobiety. Podmiot liryczny porównuje swoją sytuacje do sytuacji trupa, który podobnie jak on, leży zabity- nieboszczyk strzałą śmierci, mężczyzna strzałą miłości. Pierwsze dwie strofy to opis szczegółów, które mimo pewnych różnic, łączą te dwie postacie. Mężczyzna mówi o sobie, iż ma „płomień skryty”, natomiast trup „jawne świece” – mowa tu zapewne o świecach w kościele lub zniczach nagrobkowych.

Podobnie nieszczęśliwie zakochany „zawarł zmysły w okropnej ciemności”- oznacza to, iż musiał zagłuszyć swoje zmysły, odepchnąć pragnienia, gdyż jego miłość jest nieodwzajemniona, niemożliwa do spełnienia. Podobnie trup ma twarz ukrytą w cieniu sukna żałobnego. Nieboszczyk ma związane ręce (prawdopodobnie splecione tak, jak się splata ręce ludziom leżącym w trumnie), natomiast podmiot liryczny jest zniewolony psychicznie, ma „rozum łańcuchem powity”, coś (możemy się domyślać, że chodzi o myśl o ukochanej) nie daje mu spokoju.

Kolejne dwie zwrotki przedstawiają nam różnice pomiędzy zakochanym a trupem. Mężczyzna czuje, cierpi, jego świat przypomina piekło, natomiast ten drugi milczy, jest pozbawiony czucia i przypomina raczej lód aniżeli ogień piekielny. Trup niebawem zamieni się w ogień, a cierpiący mężczyzna stał się żywiołem wiecznym swych ogniów, co oznacza, iż nie przewiduje, aby stan, w którym się znalazł, szybko się zmienił. Paradoksem zawartym w puencie jest także to, że miłość podmiotu lirycznego pali go, ale nie spala – nie jest w stanie spalić go na popiół, co jest metaforą wiecznych katuszy zakochanego.

Utwór ten to sonet, o czym dowiadujemy się już z tytułu. Zbudowany jest z czterech strof, dwóch czterowersowych i dwóch trzywersowych. Zwrotki czterowersowe rymują się według schematu abba abba (są to rymy okalające), natomiast dwie pozostałe cdd cee. Taka budowa była charakterystyczna dla tradycyjnego sonetu, wywodzącego się ze średniowiecznej liryki romańskiej, wykorzystywanego w twórczości przez Dantego i Petrarkę. Każdy wers zawiera jedenaście sylab, średniówka występuje po piątej sylabie. Występują rymy żeńskie, dokładne, np. miłości – rumianości, kwili – chwili.

Tytuł sonetu – „Do trupa” informuje o adresacie wypowiedzi. Podmiot liryczny wygłasza bowiem monolog skierowany do nieboszczyka, porównując się z nim na zasadzie kontrastów. Jest to nieszczęśliwie zakochany mężczyzna, porównujący swoją miłość i oznaki jej towarzyszące do śmierci. Używa zaimka osobowego „ja”, jednak nie mamy żadnych podstaw, żeby utożsamiać go z autorem. Adresatem wiersza jest trup, do którego zwraca się autor. Używa zaimka „ty”, jednak tego bohatera wiersza również nie możemy zidentyfikować. Jest to więc liryka bezpośrednia.

Cały utwór zbudowany jest na zasadzie kontrastu: trup a nieszczęśliwie zakochany człowiek. W wierszu występuje nagromadzenie antytez, np. „ty- strzałą śmierci, ja – strzałą miłości” oraz epitetów, np. płomień skryty, okropna ciemność. Ponadto jest tu również przykład anafory (powtórzenie na początku wersu tego samego słowa)- „ty” lub „tyś”. Warto również zwrócić uwagę na paralelizm składniowy (podobieństwo budowy poszczególnych segmentów tekstu) – wiersz zbudowany jest na zasadzie wyliczenia : „ty...”, „ja...”. Występuje również porównanie: tyś jak lód, hiperbola: cierpię ból srodze oraz przerzutnia: „Ty masz związane ręce, ja, wolności/ Zbywszy...” Dziwi nas paradoks wynikający z wiersza: lepiej być martwym aniżeli cierpieć z powodu nieszczęśliwej miłości.


Polecasz ten artykuł?TAK NIEUdostępnij


  Dowiedz się więcej
1  Nurty estetyczne poezji barokowej – konceptyzm i marinizm
2  Charakterystyka poezji Jana Andrzeja Morsztyna
3  Cuda miłości. Sonet - analiza i interpretacja



Komentarze: Do trupa. Sonet - analiza i interpretacja

Dodaj komentarz (komentarz może pojawić się w serwisie z opóźnieniem)
Imię:
Komentarz:
 



2011-07-11 00:47:10

Sądzę,że Morsztyn szczerze by się ubawił czytając te wszystkie mądre przestrogi przed złą interpretacją. Skoro nie napisał czym/jak te ręce zostały związane to może nie ma to znaczenia? Może tego trupa w ogóle NIE BYŁO, albo związane ręce leżały sobie obok?


2011-05-29 17:34:50

Wiersz wcale nie mówi, że śmierć jest lepsza, niż nieszczęśliwa miłość. Wręcz przeciwnie. Trup już niczego nie dokona, nic nie zmieni, nie zrobi, a podmiot ma jeszcze szanse. Szkolna interpretacja jest błędna. Jest to utwór barokowy, co powinno już skłonić czytelnika do szukania odpowiedzi między wierszami. Tym charakteryzuję się barok. Utwór ten nie jest tak łatwy jak się wydaje, najłatwiej przyjąć, że trup ma lepiej, bo jasno to wynika z utworu, a chodzi o to żeby się zagłębić i poszukać czegoś, co nie jest jasno powiedziane.


2010-12-15 15:14:22

Absolutnie przychylam się do wypowiedzi Kingi. Nie przywiązujcie się do szczegółów znanych Wam ze współczesności przede wszystkim dlatego, że wiersz powstał w baroku. Związane ręce WCALE nie oznaczają splecenia ich na piersiach, albo oplecenia różańcem. Są to pewne możliwości, natomiast, gdy przypomnicie sobie np. bezimiennych nieboszczyków (albo tych, których uznano za NN np. Mozarta), to zdacie sobie sprawę, że MOGĄ być błędne. Interpretując zawsze stawiacie hipotezy, na które możecie, ale NIE MUSICIE znaleźć potwierdzenia. Apeluję do Was, młodzi interpretatorzy! Interpretujcie uważnie, dociekliwie, ale i ostrożnie, nie stawiając wszystkich domysłów za pewnik, bo to z pewnością będzie uznane za BŁĄD. Pozdrawiam


2010-05-19 19:56:08

Świetna praca :) Bardzo mi pomogła, ponieważ nie wiedziałam jak zacząć :) Dzięki tej pracy napisałam własną pracę. Zaznaczę, że jej nie skopiowałam :)


2010-01-23 20:26:49

Szukam wszędzie PEŁNEJ analizy tego sonetu no i nigdzie nie mogę się dopatrzeć jakie rymy mają miejsce w dwóch ostatnich zwrotkach.. Ogólnie dobra analiza aczkolwiek na pewno można ją bardziej rozbudować i dogłębniej.




Streszczenia książek
Tagi: